Čuveni lusteri Meblo Gucini iz 1970-ih često se navode kao savršen primer proizvoda koji su izdržali test vremena i samo povećali svoju vrednost.
Serija lustera „Svemirsko doba“ predstavlja jedan od najzanimljivijih primera dizajna kada je futuristički, svemirski stil snažno uticao na dizajn nameštaja i rasvete. Lampe i lusteri Meblo Gucini nastali su kao rezultat saradnje jugoslovenske kompanije Meblo iz Nove Gorice i italijanskog dizajnerskog brenda Harvi Gucini, koji je bio jedan od vodećih evropskih igrača u oblasti moderne rasvete i nameštaja 1960-ih i 1970-ih. Ova saradnja bila je deo šire industrijske strategije usmerene na modernizaciju domaće proizvodnje i njeno uključivanje u evropske dizajnerske trendove tog vremena.
Meblo je proizvodio lampe prema Gucinijevim dizajnerskim crtežima, koristeći visokokvalitetne materijale kao što su akril, metal, hrom i karakteristična opalna plastika u nežnim tonovima narandžaste, bele i braon boje. Takav materijalni i estetski pristup dao je lampama prepoznatljiv futuristički identitet.
Danas vrede bogatstvo
Danas, na talasu nostalgije i povratka estetike sedamdesetih i osamdesetih u modi, dizajnu i umetnosti, ovaj predmet je ponovo tražen, pa bi provera tavana i podruma mogla rezultirati velikim iznenađenjem, jer originalni modeli danas vrede malo bogatstvo. Na primer, na Njuškalu se prodaju za nekoliko stotina evra, a najskuplji primerak košta čak 800 evra.
I drugi primeri podne i plafonske rasvete takođe drže svoju cenu, a danas koštaju od 100 do 400 evra, u zavisnosti od modela i stanja. Nova Gorica u Sloveniji nekada je bila poznata po fabrici nameštaja Meblo, koja je imala nešto poput ekskluzivnog prava uvoza novina u tadašnju Jugoslaviju. Kompanija Meblo je, između ostalog, proizvodila dizajnerske lampe od pleksiglasa za italijansku kompaniju Gucini, koje su danas veoma tražene.
Šezdesetih godina prošlog veka u Jugoslaviji su osnovane prve institucije koje su nastojale da razvijaju i promovišu dizajn u Jugoslaviji. Ljubljana je 1964. godine prvi put bila domaćin Međunarodnog bijenala industrijskog dizajna (BIO), iste godine je u Zagrebu osnovan CIO (Centar za industrijski dizajn), a 1972. godine je u Beogradu osnovan Dizajn centar.
Jesu li proizvodi u Jugoslaviji zaista bili kvalitetniji?
Pitanje kvaliteta proizvoda u bivšoj Jugoslaviji često izaziva podeljena mišljenja. Mnogi se sećaju jugoslovenskih proizvoda kao veoma visokog kvaliteta, dok drugi smatraju da nisu uvek ispunjavali standarde savremenih tržišta. Međutim, postoji nekoliko faktora koje možemo razmotriti da bismo dobili širu sliku o problemu. Jugoslavija je imala razvijen industrijski sektor, uključujući fabrike kao što su „FAP“, „Zastava“, „IMT“, „TAM“ i mnoge druge, koje su proizvodile automobile, traktore, alate, elektroniku i razne druge proizvode. U mnogim slučajevima, kvalitet ovih proizvoda je bio veoma dobar za svoje vreme, ali nisu uvek mogli da se takmiče sa zapadnim proizvođačima u pogledu tehnologije i inovacija.
Jugoslavija se trudila da bude što ekonomski nezavisnija, pa su proizvodi često imali nacionalni pečat, ali zbog tržišta i ekonomskih sankcija, uvoz tehnologije je bio ograničen. To je ponekad značilo da su proizvodi bili nešto stariji ili nisu koristili najnoviju tehnologiju, ali su bili jednostavni i pouzdani. Na globalnom tržištu, jugoslovenski proizvodi su bili cenjeni, ali nisu uvek mogli da se takmiče sa zapadnim brendovima po kvalitetu ili inovacijama. Proizvodi poput automobila „Jugo“ bili su dobro poznati, ali nisu mogli da dostignu standarde većih zapadnih proizvođača.
Proizvodi koji su dolazili iz Jugoslavije, poput odela, cipela i kućnih aparata, često su bili izuzetno izdržljivi. Mnogi se sećaju da su stvari kupljene u to vreme trajale mnogo duže od nekih proizvoda koje kupujemo danas. Kvalitet materijala, jednostavnost dizajna i izdržljivost bile su njihove prednosti. Dakle, iako su proizvodi iz Jugoslavije imali određene prednosti u kvalitetu i pouzdanosti, treba imati na umu da su često bili u skladu sa svojim vremenom, ali nisu mogli da se takmiče sa brzim tehnološkim napretkom u globalnom kontekstu.
Stil/DnevnoHr
