- Čiček Hatun, za koju pojedini izvori navode da je bila srpskog porekla, rodila je sultanu Mehmedu II sina Džema.
- Posle borbe za osmanski presto Džem je završio u izgnanstvu, a majka je nakon njegove smrti otišla u Kairo.
- Prema istorijskim zapisima, Čiček Hatun je umrla 1498. godine, daleko od osmanskog dvora.
Kada se govori o Srpkinjama koje su dospele u osmanski harem, najčešće se pominju Olivera Lazarević i Mara Branković. Ipak, postoji i gotovo zaboravljena žena čija je životna priča podjednako intrigantna – Čiček Hatun, za koju pojedini istorijski izvori navode da je bila srpskog porekla i koja je sultanu Mehmedu II rodila sina, princa Džema.
Iako se u različitim izvorima mogu pronaći tvrdnje da je Čiček Hatun bila Grkinja, Francuskinja ili Mađarica, postoje i svedočanstva koja ukazuju na njeno srpsko poreklo. Među njima je i zapis Gijoma Kaursena, sekretara vitezova Svetog Jovana, koji je bio u kontaktu sa princom Džemom. Upravo ta povezanost sa sultanovim sinom daje dodatnu težinu njegovim navodima, iako njeno poreklo nije sa sigurnošću utvrđeno.
Još jedan zanimljiv trag predstavlja pismo koje je 1486. godine Čičekin rođak Ismail-beg sa Rodosa uputio tadašnjem velikom veziru Koča Davud-paši, i to na srpskom jeziku. Ovaj podatak ukazuje na to da je srpski jezik imao svoje mesto i u krugovima bliskim osmanskom dvoru, mada se iz jednog pisma ne može pouzdano zaključiti koliko je bio rasprostranjen među visokim državnim zvaničnicima.
U harem je stigla tokom osmanskog osvajanja srpskih zemalja
Prema navodima koji se prenose u istorijskim zapisima, Čiček Hatun je u osmanski harem dospela 1457. godine, u vreme kada se srpska srednjovekovna država nalazila u završnoj fazi svog nestajanja pod osmanskom vlašću. Dve godine kasnije, 1459, rodila je sina Džema, čiji će život kasnije obeležiti borba za osmanski presto i dugogodišnje izgnanstvo.
Kaursen je navodio da je Čiček Hatun poticala iz srpske vladarske porodice. Ipak, za takvu tvrdnju nema dovoljno pouzdanih dokaza. Moguće je da je isticanje njenog navodnog plemićkog porekla imalo političku svrhu, budući da je i princ Džem, kao sin sultana Mehmeda II, imao snažan interes da naglasi ugled svog porodičnog porekla.
Čiček Hatun je, prema predanjima o njenom životu, nastojala da sina udalji od evropskih uticaja, ali u tome nije uspela. Džem se oženio Elenom, ćerkom Nikole di Pitiljana, čime je njegova životna priča dobila i značajnu evropsku dimenziju.
Borba za presto koja je odredila sudbinu princa Džema
Kada je sultan Mehmed II umro 1481. godine, među njegovim sinovima otvorila se borba za nasledstvo. Džem se proglasio sultanom u Anadoliji i suprotstavio starijem bratu Bajazitu, koji je takođe polagao pravo na presto.
Bajazit je rođen 1447. godine i dugo je važio za jednog od glavnih kandidata za naslednika. U sukobu dvojice braće Džem je imao podršku pojedinih vezira i begova, ali je Bajazit raspolagao znatno snažnijim osloncem u osmanskom političkom i vojnom vrhu. Na njegovoj strani bili su veliki vezir i značajan deo janjičara, što je u velikoj meri odredilo ishod borbe.
Bajazit je na kraju odneo pobedu i postao osmanski sultan, dok je Džem bio primoran da napusti zemlju i potraži zaštitu izvan granica carstva. Njegova sudbina pretvorila se u jednu od poznatijih priča o dinastičkim sukobima u osmanskoj istoriji, a njegov boravak u Evropi učinio ga je i važnom figurom u odnosima između Osmanskog carstva i evropskih sila.
Majčina tuga i kraj u Kairu
Džemova životna priča završila se tragično, daleko od prestola za koji se borio. Umesto da postane sultan, godinama je živeo u izgnanstvu, dok su se evropski vladari i politički centri prema njemu odnosili i kao prema mogućem adutu u odnosima sa Osmanskim carstvom.
Prema navodima koji se prenose o njenom životu, Čiček Hatun je nakon sinovljeve smrti otišla u Kairo, gde je umrla 1498. godine. Tako je žena čije je ime ostalo u senci mnogo poznatijih istorijskih ličnosti dočekala kraj života daleko od osmanskog dvora na kojem je nekada živela.